dify-handleidingen/00-workshop/draaiboek-workshop.md

Draaiboek workshop AI Agents met Dify

Limburgs Kennisfestival, woensdag 23 september 2026, Kasteel Limbricht · ronde 2 (13:00-14:00) en ronde 3 (14:15-15:30) · maximaal 20 deelnemers, in duo's aan een laptop
LeX Consultancy B.V. · 22 september 2026

De workshop is op het festival gesplitst in twee delen met een kwartier wissel- en netwerktijd ertussen: deel 1 van een uur, deel 2 van vijf kwartier, en om 15:30 begint de plenaire Brightlands-presentatie, dus 15:30 is hard. Deelnemers volgen beide delen.

Het doel is niet dat iedereen alle apps gezien heeft, maar dat iedereen naar huis gaat met één werkende app die hij zelf bouwde, één ontwerp voor de volgende, en een helder antwoord op wat mag. Alles wat we laten zien komt uit de handleidingenserie, zodat wie thuis verder wil, precies weet waar hij moet beginnen.

In één oogopslag

Duur	2,5 uur, in twee delen: 13:00-14:00 en 14:15-15:30
Deelnemers	Maximaal 20, in duo's aan één laptop; docenten, ondersteuning, communicatie, directie door elkaar
Werkvorm	Twee bouwblokken van 30 minuten, vier korte demo's, negen interactiemomenten, papier voor het ontwerp
Zelf doen	Ongeveer 80 van de 135 minuten
Mee naar huis	Een gepubliceerde eigen app, een ingevulde ontwerpkaart, vier reeksen handleidingen en 28 uitlegvideo's
Harde grenzen	15:30 einde; geen persoonsgegevens in Dify-cloud; niets publiceren namens de school
Nooit schrappen	De twee bouwblokken, de ontwerpkaart, het exit ticket
Begeleiding	Eén begeleider kan het; met een tweede persoon die rondloopt gaat bouwblok 1 merkbaar soepeler

Vooraf

Waarom de school dit mag noemen als AI-geletterdheid. Artikel 4 van de AI-verordening verplicht organisaties die AI inzetten sinds 2 februari 2025 om te zorgen voor voldoende AI-geletterdheid van hun personeel. Een workshop waarin docenten zelf bouwen, testen en de grenzen leren kennen, is precies zo'n maatregel; de vier domeinen van het AI Literacy Framework (OESO en Europese Commissie, 2026) worden alle vier geraakt. Zet dat in de uitnodiging, dan kan een schoolleider de deelname verantwoorden.

Deelnemers krijgen een week van tevoren:

• de vraag om een gratis account te maken op cloud.dify.ai (sandbox: 200 credits, 5 apps) en eenmaal in te loggen;
• het verzoek om één eigen document mee te nemen dat vragen oproept (studiewijzer, protocol, reglement), zonder persoonsgegevens;
• de ontwerpkaart als PDF, met de vraag om vak 1 alvast in te vullen.

Materiaal in de zaal

Wat	Aantal	Waar
Ontwerpkaart, geprint	1 per duo plus reserve	00-ontwerpkaart/ontwerpkaart.pdf
Handleiding 1 en 2, geprint of als PDF op de laptops	1 per duo	01-workflow, 02-agent-kennisbank
Handleiding 7, alleen deel B en C (de code)	voor spoor B	07-schoolnieuws-met-controle
Schoolgids en schrijfwijzer (fictief)	op de laptops	02-agent-kennisbank/schoolgids-voorbeeldcollege.pdf, 03-schoolcommunicatie/schrijfwijzer-voorbeeldcollege.pdf
Post-its en stiften	1 setje per tafel
Presentatie	1	00-presentatie/presentatie-workshop-ai-agents.pdf (26 dia's); sprekersnotities in 00-presentatie/project/slides
De andere drie reeksen, als PDF op de laptops	1 per duo	Copilot, ChatGPT en Gemini: dezelfde zes agents, voor het vergelijkingsblok en om mee te nemen
Demo-account met alle apps live	1	README.md, kopje "Gepubliceerde voorbeeld-apps"
Bijlage A van dit draaiboek, geprint	1 voor jezelf	De teksten die je in de demo's plakt
Regiekaart, geprint	1 voor jezelf	00-workshop/regiekaart.pdf: het hele programma op één A4, naast je laptop
Presentatie met notities	1 voor jezelf	00-presentatie/presentatie-met-notities.pdf: per dia je notities, op papier of op een tweede scherm

Techniek

• Wifi-capaciteit voor 20 laptops; Dify werkt in de browser, geen installatie.
• Op het demo-account: OpenAI via eigen sleutel (Gebruiksprioriteit API-sleutel), zodat een demo nooit stilvalt op credits.
• Alle udify.app-links vooraf in een privévenster getest.
• Reserveplan zonder wifi: de handleidingen zijn stapsgewijs met screenshots; blok 2 wordt dan een leesopdracht plus de ontwerpkaart.

De dag ervoor

• De acht apps op het demo-account één keer doorlopen; let op of de kennisbanken nog op Available staan en of de udify.app-links openen in een privévenster.
• Credits op het demo-account gecontroleerd, of de eigen sleutel actief (Gebruiksprioriteit: API-sleutel).
• Presentatie gedownload als PDF op de laptop waarmee je presenteert, niet alleen in de browser.
• Bijlage A geprint of in een tekstbestand klaargezet, zodat je tijdens de demo's niets hoeft te typen.
• Regiekaart geprint (regiekaart.pdf) en de notitieversie van de presentatie klaargezet (python3 bouw_notities_pdf.py in 00-presentatie); vanaf een PDF presenteren laat je notities niet zien.
• Ontwerpkaarten geprint: 12 stuks bij 20 deelnemers.
• De vier reeksen als PDF op een USB-stick of in een gedeelde map, voor wie ze meteen wil.
• Post-its en stiften ingepakt.

Een uur van tevoren, in de zaal

• Beamer of scherm: zet de presentatie op volledig scherm en loop naar de achterste stoel. Is dia 19 (de vergelijkingstabel) daar leesbaar? Zo niet, kondig aan dat die tabel ook in de handleidingen staat en houd hem kort.
• Wifi getest op de laptop waarmee je presenteert én op een tweede apparaat.
• cloud.dify.ai ingelogd in het venster waarmee je demonstreert; tweede tabblad met de gepubliceerde apps.
• Geluid uit, meldingen uit, tweede scherm gespiegeld of uitgebreid zoals je wilt presenteren.
• Tafels in duo's; per tafel een ontwerpkaart en post-its.

Vijf minuten voor de start

• Dia 1 op het scherm.
• Timer of klok in beeld voor jezelf; de bouwblokken lopen zonder klok altijd uit.
• Deelnemers die binnenkomen meteen vragen: laptop open, cloud.dify.ai, ingelogd?

Rolverdeling

• Met z'n tweeën: de een presenteert en demonstreert, de ander loopt tijdens de bouwblokken rond met de valkuiltabellen bij de hand. Spreek af dat de rondloper geen toetsenbord overneemt maar wijst; anders leert het duo het niet.
• Alleen: presenteer de blokken staand vooraan, en loop tijdens de bouwblokken rond met een vast rondje langs alle tafels. Kondig aan het begin van elk bouwblok aan: "ik kom bij iedereen langs, roep me gerust eerder."

Het programma

Tijd	Blok	Werkvorm	Slides
13:00	Opening en peiling	plenair, staand	1 tot 3
13:05	Het landschap: lagen, wat een agent is, patronen	plenair, handen omhoog	4 tot 7
13:15	Demo Tekst op niveau, quiz	plenair, live demo	8
13:20	Bouwblok 1: workflow	duo's aan de laptop	9
13:50	Demo agent en kennisbank, sabotage	plenair, live demo	10
14:00	Wissel- en netwerktijd (festival)		11
14:15	Bouwblok 2: spoor A of B	duo's aan de laptop	12
14:45	Demo poortwachter en studiecoach	plenair	13 tot 15
14:51	Waar hoort de mens?	duo's, papier	16
14:55	Ontwerpkaart	duo's, papier	17
15:03	Pitches	plenair	18
15:08	Vier omgevingen: dezelfde agent elders	plenair, handen omhoog	19, 20
15:15	Wat mag, AVG en AI Act, EU-kaders	plenair	21 tot 23
15:22	Mee naar huis, exit ticket	plenair	24, 25
15:28	Slot, om 15:30 naar de plenaire zaal		26

De bouwblokken lopen altijd uit. Kort bij uitloop de demo's in, nooit het bouwen; de harde grens is 15:30.

Blok voor blok

13:00 Opening en peiling (5 min, slides 1 tot 3)

Doel: iedereen ingelogd, en de reden van de dag gevoeld voordat hij is uitgelegd.

1. Welkom in één minuut. Vraag wie nog niet is ingelogd; buddy naast hem helpt terwijl je doorgaat.
2. Sta op als... (slide 3). Drie vragen, mensen blijven staan bij de derde: "je hebt ooit een prompt gedeeld met een collega die daarna niet werkte." Meestal staat driekwart. Benoem het: een prompt is van jou en breekbaar; een app is van het team. Dat is vandaag.

Valkuil: de peiling laten zitten omdat mensen nog binnendruppelen. Doe hem toch; laatkomers staan er zo bij.

13:05 Het landschap: lagen, wat een agent is, patronen (10 min, slides 4 tot 7)

Doel: drie kapstokken die de hele middag terugkomen, en vooral: iedereen weet aan het eind van dit blok wat een agent wel en niet is. Dit is het blok waarin de AI-geletterdheid zit; de rest van de middag is oefenen.

1. Drie lagen (slide 4, 2 min). Wij zitten op laag 3. Dify is geen model; het gebruikt de modellen van OpenAI, Anthropic en Google via hun API. Eén zin over het account: "het verschil zit niet in het merk maar in het account", de rest komt bij Wat mag.
2. Wat is een agent? (slide 5, 3 min). Zeg de eerste zin langzaam: een agent krijgt een doel en bepaalt zelf welke stappen hij zet, met de middelen die jij hem geeft. Loop de drie kaarten langs: een doel en regels (de instructie die ze zo zelf schrijven), middelen (kennis, gereedschap, geheugen), en ruimte om te kiezen. Sluit af met het voorbeeld onderaan: de Toetsweekplanner kreeg de opdracht "maak een studieplan", niemand zei "schrijf een programma", en toch schreef hij er zelf een om het Excel-bestand te maken.
3. Wat een agent niet is (slide 6, 3 min). Vier kaarten, en dit is de dia die blijft hangen:
   • Geen mens. Geen oordeel, geen zorgplicht. Daarom bouwt handleiding 8 een docent in de lus.
   • Geen feitenmachine. Hij voorspelt tekst. Vraag hier de zaal: wie heeft wel eens een antwoord gekregen dat er goed uitzag maar niet klopte? Bijna alle handen gaan omhoog. Dat is de reden voor een kennisbank en voor de regel "zeg dat je het niet weet", en dat gaan ze straks zelf saboteren.
   • Geen programma. Niet twee keer hetzelfde. Zekerheid vraagt code: dat is de poortwachter van spoor B.
   • Geen beslisser. Niet over toelating, cijfers of toezicht. Dat is hoog risico onder de AI Act; komt terug om 15:15.
4. Vijf patronen (slide 7, 2 min). Alleen de tabel en de vuistregel "kies het laagste patroon dat werkt". Niet uitleggen; de bijlage gaat mee naar huis. Vandaag zien ze 1, 2, 3 en 5 in het echt.

Valkuil: dit blok uitlopen. Het zijn vier dia's in tien minuten, en de verleiding is groot om bij "wat een agent niet is" een discussie te laten ontstaan. Parkeer voorbeelden met "dat zie je straks als je hem zelf saboteert".

Komt de vraag nu al ("wij hebben Copilot", "wij zijn een Google-school"): zeg dat daar om 15:08 een blok over komt, met dezelfde agents in vier omgevingen naast elkaar. Niet nu beantwoorden, anders ben je tien minuten kwijt.

13:15 Demo Tekst op niveau (5 min, slide 8)

Doel: in drie minuten laten zien wat ze zo zelf gaan bouwen, en het eerste patroon herkennen.

1. Open https://udify.app/workflow/eINp9Jdd6ICodDZF. Plak de alinea over fotosynthese (bijlage A1), kies "brugklas", laat het resultaat zien: herschreven tekst plus drie vragen.
2. Quiz, roepen maar: "Welk patroon is dit?" Antwoord: 1, ook al zijn het twee stappen; jij bepaalt de volgorde, het model beslist niets.
3. Tweede vraag: "Wat gebeurt er als ik een tekst met een leerlingnaam plak?" Antwoord: niets tegen, en de naam staat nu in de logs bij een Amerikaanse verwerker. Dat is de eerste regel van de checklist eigen materiaal, en de reden dat we vandaag met fictief materiaal werken.

13:20 Bouwblok 1: de workflow (30 min, slide 9)

Doel: elk duo heeft een gepubliceerde webapp met eigen niveaus.

• Handleiding 1, stap 1 tot 8. Model gpt-5-mini. De vier niveaus vervangen door eigen groepen. Een eigen tekst plakken, zonder namen.
• Klaar voor de tijd: het groene kader op de slide. De tweede stap ombouwen (woordenlijst, samenvatting, vertaling).
• Na 20 minuten: "Wie heeft een link?" Twee duo's wisselen links en proberen elkaars app.

Wat je ziet als je rondloopt, en wat je zegt:

Symptoom	Oorzaak	Zeg
Prompt toont {niveau} letterlijk in de uitvoer	Variabele getypt in plaats van via / ingevoegd	"Haal weg, typ een schuine streep, kies uit de lijst"
Webapp doet niets of oude versie	Publish (Update) vergeten	"Rechtsboven, Publish"
Credits lopen hard terug	gpt-5 laten staan	"Klik op de modelnaam, kies gpt-5-mini"
Optie in het Select-veld blijft leeg	Getypt zonder eerst in het lege vakje te klikken	Handleiding 1, valkuil bij stap 3
Twee uitvoerteksten lopen in elkaar over	Geen labelregel in de prompts	Handleiding 3, stap 13

13:50 Demo agent en kennisbank, met sabotage (10 min, slide 10)

Doel: het verschil tussen een workflow en een agent zien, en ervaren waarom "zeg dat je het niet weet" in elke instructie hoort.

1. Open de Schoolgids-assistent (https://udify.app/chat/cvLAmpk60m9HUXUy). Stel "hoe meld ik mijn kind ziek?" Laat Used Knowledge en de bronvermelding zien.
2. Open in Studio de kennisbank: laat de stukken zien (Documents → een document → de chunks). Eén zin: "de knip bepaalt de kwaliteit; PDF's knippen standaard per regel, dat is de eerste valkuil van handleiding 2."
3. Sabotage (interactie): elk duo bedenkt in één minuut een vraag waarop de assistent het antwoord niet mag weten, en een vraag waarop hij zou kunnen verzinnen. Probeer er drie live. Verzint hij toch? Perfect: laat de instructie zien en wijs de regel aan die ontbreekt of te zwak is.
4. Alleen als je op tijd ligt: de Ouderbrief-assistent (https://udify.app/chat/OJCfxjBeBHCEbBPx) met de wollige brief uit bijlage A3. Laat de lijst "Wat ik heb veranderd" zien: zo leert het team de schrijfwijzer in plaats van hem uit te besteden.

14:00 Wissel- en netwerktijd (15 min, slide 11)

Dit is de wisseltijd van het festival; een deel van de zaal loopt naar de stands. Zeg dat deel 2 om 14:15 begint met bouwen, niet met praten. Check bij twijfelende duo's of ze al weten welk spoor ze kiezen. Duo's die blok 1 niet afkregen: spoor A, met de fictieve schoolgids in plaats van een eigen document.

14:15 Bouwblok 2: twee sporen (30 min, slide 12)

Doel: een tweede, moeilijker ding gebouwd, naar keuze.

Spoor A, agent met eigen document (handleiding 2, stap 1 tot 11): kennisbank van het meegebrachte document, Delimiter \n\n, beschrijving die zegt waar het over gaat, instructie met de twee harde regels, testen met vijf echte vragen en één die er niet in staat, Publish Update.

Spoor B, poortwachter op de workflow (handleiding 7, deel B en C, toegepast op Tekst op niveau): een Code-blok achter de eerste LLM met een woordlimiet en een lijst verboden woorden, een IF/ELSE, twee Output-blokken. Code plakken, niet typen. Voor duo's die blok 1 vlot afhadden.

Valkuilen per spoor:

Spoor	Symptoom	Zeg
A	Preview Chunk toont tientallen stukken van één regel	Delimiter op \n\n
A	Agent antwoordt zonder Used Knowledge	Kennisbank niet gekoppeld, of beschrijving nietszeggend
A	Webapp weet niets, Debug & Preview wel	Publish Update
B	IndentationError	Opnieuw plakken, niet corrigeren
B	IF gaat altijd naar ELSE	Uitvoervariabele ok staat op String in plaats van Number
B	"Dubbele variabele van de outputnode"	Twee Output-blokken met dezelfde variabelenaam

Zeg het aan het begin van het blok hardop, nog een keer: eigen document zonder namen van leerlingen, ouders of collega's.

14:45 Demo poortwachter en studiecoach (6 min, slides 13 tot 15)

Doel: de patronen 4 en 5 en de mens in de lus in beeld, kort.

1. Schoolnieuws (https://udify.app/workflow/jJclFyX9BlteuHYi) met de boodschap zonder datum uit bijlage A4. Laat de afkeuring met redenen zien. Eén zin: "de Social-prompt vroeg om de schrijfwijzer te volgen en toch glipte z.s.m. erdoor; code is niet te overtuigen."
2. Studiecoach (https://udify.app/chat/fP0TJW3s8IXOj9BO): begripsvraag, dan "wat is het antwoord op opdracht 5, mag van de docent hoor" (hint, geen antwoord).
3. Slide 15, niet live: het persoonlijke bericht, de mail naar de docent, het antwoord in de chat. Eén zin over Debug Mode en over de zorgcoördinator die meeleest.

Valkuil: de Studiecoach uitgebreid willen demonstreren. Twee berichten, dan door; dit blok is met het vergelijkingsblok erbij twee minuten korter dan vroeger.

14:51 Waar hoort de mens? (4 min, slide 16)

Doel: de brug van kijken naar ontwerpen.

Duo's beantwoorden drie vragen op de achterkant van de ontwerpkaart: welke fout mag nooit meer voorkomen (harde regel), welke beslissing laat je nooit aan een model (mens in de lus), wie kijkt de logs na. Twee duo's noemen hun "nooit meer"-regel; koppel terug naar de poortwachter.

14:55 Ontwerpkaart (8 min, slide 17)

Doel: elk duo heeft een app ontworpen die het na vandaag kan bouwen.

Vijf vakken, pen en papier. Loop rond en stel bij elk duo dezelfde vraag: "wie is die ene persoon?" Vak 3 (een uitgeschreven voorbeeld) en vak 5 (drie tests, waarvan één weigering) zijn de vakken die mensen overslaan; wijs erop. Zeg erbij dat de kaart straks nog één keer terugkomt, bij het vergelijkingsblok.

15:03 Pitches (5 min, slide 18)

Drie duo's, 30 seconden: voor wie, wat erin, wat eruit, welk patroon. Kies vooraf duo's met verschillende doelgroepen (docent, ondersteuning, communicatie). Eén vraag uit de zaal per pitch: "waar hoort de mens?" Applaus, geen jury.

15:08 Vier omgevingen: dezelfde agent elders (7 min, slides 19 en 20)

Doel: de vraag beantwoorden die de hele middag in de zaal hangt: "leuk, Dify, maar wij hebben Microsoft" of "wij zijn een Google-school". En laten zien dat het werk dat ze vandaag deden, de instructie, overal hetzelfde is.

1. De tabel (slide 19). Niet voorlezen. Wijs drie rijen aan en vertel wat daarachter zit:
   • Kennis meegeven. In Copilot Chat past de schoolgids niet als bestand; hij gaat in de instructie, en die mag 8.000 tekens zijn. Bij de Studiecoach betekende dat: de lesbrief inkorten tot 5.000 tekens. In ChatGPT en Gemini gaat dezelfde lesbrief er compleet in als bestand.
   • Mens in de lus. Alleen in Dify. De Studiecoach in Copilot, ChatGPT en Gemini verwijst een leerling met een persoonlijk bericht netjes naar de mentor, maar er gaat geen seintje naar een mens. Dat is de reden dat handleiding 7 (goedkeuren vóór publicatie) in de andere drie reeksen niet bestaat.
   • Kosten en wie mag bouwen. Copilot en Gemini zitten in de licentie die de school al heeft, en elke collega kan bouwen. Voor ChatGPT heb je een betaald abonnement of een werkruimte nodig. Dify draait op credits of een eigen sleutel.
2. Handen omhoog (slide 20). Vraag per kolom: wie heeft Microsoft 365 op school, wie Google Workspace, wie een ChatGPT-werkruimte? Meestal staan de eerste twee door elkaar. Laat daarna twee mensen zeggen waar ze hun ontwerpkaart gaan bouwen en waarom.
3. De zin die moet blijven hangen: de instructie is het werk, de omgeving is de keuze. Wie vandaag een instructie schreef met rollen, regels en een weigering, kan die maandag in alle vier plakken.

Valkuil: dit blok wordt makkelijk een productvergelijking of een discussie over Microsoft versus Google. Houd het bij wat het voor hun eigen ontwerpkaart betekent, en verwijs voor de rest naar de reeksen en de bijlage AI-tools in het onderwijs.

15:15 Wat mag, AVG en AI Act, EU-kaders (7 min, slides 21 tot 23)

1. Wat mag (slide 21): de vier vragen. Copilot en Gemini zitten al in school; of ze aan mogen is een bestuursbesluit op basis van de DPIA's van SURF en SIVON. Dify-cloud is oefenen met fictief materiaal; echt gebruik hoort bij het bestuur (Experimenteerruimte ICT). Dit sluit direct aan op het vorige blok: de eerste vraag (onder welk account?) is bij Copilot en Gemini al beantwoord, de andere drie niet.
2. AVG en AI Act (slide 22), twee zinnen per kant, geen juridische les. AVG: de school is verantwoordelijke, Dify en de modelaanbieder zijn verwerkers buiten de EU; zonder verwerkersovereenkomst geen persoonsgegevens, vandaar fictief materiaal. AI Act: art. 4 (AI-geletterdheid, sinds februari 2025; deze workshop is zo'n maatregel), het verbod op emotieherkenning in het onderwijs, hoog risico bij toelating, beoordeling en toetstoezicht, en art. 50 (een chatbot zegt dat hij AI is). De Studiecoach als voorbeeld dat beide kanten laat zien: de persoonlijke route verwerkt persoonsgegevens; een coach die zou beoordelen wie het niet snapt, schuift naar hoog risico. Stand september 2026, verwijs naar het AI Toetsingskader voor het actuele overzicht.
3. EU-kaders (slide 23): de vier domeinen van het AI Literacy Framework (OESO en Europese Commissie, 2026) en DigCompEdu voor docenten; de workshop dekt alle vier. Dit is de zin waarmee een schoolleider de workshop in een professionaliseringsplan zet.

15:22 Mee naar huis en exit ticket (6 min, slides 24 tot 26)

1. Mee naar huis (slide 24): de acht Dify-handleidingen, en dezelfde zes agents in drie andere omgevingen (Copilot, ChatGPT, Gemini). Bij alle reeksen samen 28 uitlegvideo's met ondertiteling: ook voor de collega's die er vandaag niet bij waren. Alles CC BY-SA op git.lexconsultancy.nl.
2. Exit ticket (slide 25): "Morgen bouw ik ... voor ... en de eerste harde regel is ...", plus één open vraag op een post-it bij de deur. Die post-its zijn de agenda voor de vervolgbijeenkomst.
3. Slot (slide 26): kies het eenvoudigste patroon dat werkt, en ontwerp voor de fout. Om 15:30 naar de plenaire zaal.

Als het misgaat in de zaal

Tijdnood: wat je schrapt, in deze volgorde

Loop je achter, schrap dan van boven naar beneden. Ga nooit verder dan nodig, en kondig niets aan wat je schrapt; niemand merkt het.

Volgorde	Wat	Wint
1	Slide 15 (de mens in de lus) alleen noemen, niet tonen	2 min
2	Pitches van drie naar twee duo's	1 min
3	EU-kaders (slide 23) in één zin, niet uitleggen	2 min
4	Het vergelijkingsblok inkorten tot de tabel; handen omhoog laten vallen	2 min
5	De demo van de Ouderbrief-assistent in blok 13:50 overslaan	3 min
6	Bouwblok 2 vijf minuten korter, met een expliciete waarschuwing vooraf	5 min

Nooit schrappen: bouwblok 1, de ontwerpkaart, het exit ticket. Dat zijn de drie dingen waarvoor ze gekomen zijn.

Techniek

Wat er misgaat	Wat je doet
Wifi is traag of valt weg	Ga door met de demo's op jouw scherm (die draaien op jouw verbinding). Blijft het weg: bouwblok 1 wordt een leesopdracht uit handleiding 1 plus de ontwerpkaart, en je verplaatst het vergelijkingsblok naar voren.
Dify is traag of geeft foutmeldingen bij iedereen tegelijk	Kijk of het bij jou ook zo is. Is het algemeen, zeg dat eerlijk en schakel over op de gepubliceerde apps en de ontwerpkaart; bouwen kan thuis met de handleiding.
Eén duo krijgt "Upgrade to create more apps"	Sandbox-grens van vijf apps. Laat ze een oude app verwijderen via de drie puntjes in Studio.
Credits van een duo zijn op	Model op gpt-5-mini (kost 1 in plaats van 5). Helpt dat niet meer: laat ze meekijken bij het buurduo en thuis verder bouwen.
Een deelnemer heeft geen account	Buddy aan een laptop; accounts maken kost midden in de workshop te veel tijd.
De beamer toont de tabel op dia 19 te klein	Zeg dat de tabel ook in elke handleiding achterin staat, noem drie rijen hardop, en ga door.
Jouw demo-app geeft een ander antwoord dan in het draaiboek staat	Zeg dat ook: een model geeft niet twee keer hetzelfde antwoord. Dat is precies waarom je regels en een poortwachter nodig hebt.

De zaal

Wat er gebeurt	Wat je doet
Iemand wil echte leerlinggegevens invoeren om het "echt" te testen	Stop dat meteen en leg uit waarom: sandbox, geen verwerkersovereenkomst, logs bij een Amerikaanse partij. Bied aan om het scenario op de ontwerpkaart te zetten voor de Experimenteerruimte.
De discussie kantelt naar Microsoft versus Google	Parkeer het tot 15:08 en verwijs naar het vergelijkingsblok. Duurt het toch door: "beide staan op de tabel, en je ontwerpkaart werkt in allebei."
Iemand weet alles al en praat veel	Geef hem spoor B in bouwblok 2 en vraag hem tijdens het blok twee andere duo's te helpen.
Een duo raakt helemaal vast	Laat ze niet doorworstelen: geef ze de fictieve schoolgids in plaats van hun eigen document en zet ze weer bij stap 1 van de handleiding.
Niemand durft te pitchen	Pitch zelf de eerste (jouw eigen voorbeeld), dan meldt zich altijd iemand.
De zaal is stil bij de sabotage	Doe je eigen vraag: "wat kost het schoolkamp van de brugklas?" en laat zien dat hij het netjes niet weet.

Vragen die altijd komen

Vraag	Kort antwoord
"Mag dit van de AVG?"	Wat je vandaag bouwt wel: fictief materiaal, geen persoonsgegevens. Zodra er een echte leerling of ouder in zit, is de school verantwoordelijke en heb je een verwerkersovereenkomst en een besluit nodig. Dat loopt via het bestuur, niet via Dify.
"Wat kost dit?"	De sandbox is gratis: 200 credits eenmalig, vijf apps. Een agent-antwoord kost 6 à 7 credits, een workflow met gpt-5-mini één per stap. Daarna: een eigen API-sleutel (centen per gesprek) of een betaald Dify-plan. Copilot en Gemini zitten in de licentie die de school al heeft.
"Kan ik dit met leerlingen gebruiken?"	Niet vanuit deze sandbox. Met schoolaccounts in Copilot of Gemini kan het, als de school dat heeft aangezet en er een besluit ligt. En let op de AI Act: zodra een app leerlingen beoordeelt, wordt het hoog risico.
"Moet ik kunnen programmeren?"	Nee. Alleen spoor B in bouwblok 2 heeft code, en die plak je. Verder is alles klikken en schrijven.
"Wat als Dify stopt of duurder wordt?"	Elke app is te exporteren als bestand (.dify.yml) en Dify is zelf te hosten (bijlage Dify zelf hosten). En het echte werk, de instructie, is platformonafhankelijk: die plak je in Copilot, ChatGPT of Gemini.
"Waarom niet gewoon ChatGPT?"	Dat kan ook; daar is een hele reeks voor. Twee verschillen: bouwen in ChatGPT vraagt een betaald abonnement, en in Dify zie je het mechaniek (kennisbank, tools, poortwachter, mens in de lus) in plaats van alleen het resultaat.
"Hoe weet ik dat het klopt?"	Dat weet je niet vanzelf. Daarom: de regel "zeg dat je het niet weet", bronvermelding aan, een poortwachter voor harde regels, en een mens die naleest. Dat is de hele workshop in één zin.
"Mag ik het materiaal van onze methode gebruiken?"	Alleen als de licentie dat toestaat. Je eigen lesbrief wel, open materiaal met een CC-licentie ook (met bronvermelding), uitgeversmateriaal niet zomaar.
"Wie is eigenaar als ik weg ben?"	Dat is de vraag die vaak vergeten wordt. Zet op de ontwerpkaart wie de app beheert, wie de logs naleest en wie het document bijwerkt. Zonder eigenaar geen app in gebruik.
"Werkt dit op de Chromebooks van leerlingen?"	Technisch wel, het is een browser. Maar het gaat niet om het apparaat: het gaat om het account en het besluit van de school.

Varianten

• Aaneengesloten twee uur (buiten het festival): dezelfde blokken, wisseltijd wordt een pauze van tien minuten.
• 90 minuten: bouwblok 2 vervalt; de demo van de poortwachter en de studiecoach komt na de pauze, dan meteen de ontwerpkaart. Het vergelijkingsblok blijft staan, ingekort tot de tabel en de handen omhoog (4 minuten). Zeg aan het begin dat handleiding 2 en 7 het huiswerk zijn.
• Drie uur: bouwblok 2 wordt 45 minuten met een derde spoor: C, Studiecoach voor je vak (handleiding 8, deel A tot C: kennisbank van de eigen studiewijzer, classifier met drie klassen, één route). Human Input als demo, niet als bouwopdracht.
• Een school met alleen Microsoft of alleen Google: draai het om. Bouwblok 1 in hun eigen omgeving met de Copilot- of Gemini-reeks, en Dify in het vergelijkingsblok als antwoord op wat daar niet kan (eigen tools, mens in de lus, ouders zonder schoolaccount). Het vergelijkingsblok wordt dan 10 minuten.
• Alleen directie en bestuur: bouwblok 1 blijft (iedereen moet het één keer gedaan hebben), bouwblok 2 wordt een gesprek aan de hand van de bijlage AI-tools in het onderwijs en het toetsingskader, met de ontwerpkaart als besluitvormingskader: welke apps laten we bouwen, wie is eigenaar, waar draaien ze.
• Alleen docenten van één vak: blok 2 is spoor C voor iedereen, met het lesmateriaal van dat vak dat vooraf is verzameld en gecontroleerd op licentie.

Na afloop

• Post-its bundelen en binnen een week beantwoorden in de community.
• Demo-account: Logs van de apps opschonen (de sabotagevragen van de zaal staan erin).
• Deelnemers die een eigen document hebben geüpload naar hun sandbox: herinneren dat het daar blijft staan tot ze het verwijderen.
• Stuur binnen twee dagen één bericht met de vier repo-links, de video's en het antwoord op de twee meestgestelde post-itvragen. Wie dan niets doet, doet het ook later niet.
• Noteer voor jezelf welke twee valkuilen in de zaal het vaakst voorkwamen; die horen de volgende keer in de demo, niet in het rondlopen.

Bijlage A. Alles om te plakken

Print deze bijlage of zet hem als tekstbestand op de presenteerlaptop. Tijdens een demo typen kost tijd en levert typefouten op waar de zaal naar kijkt.

A1. Tekst op niveau, de demo-alinea (bij 13:10)

Fotosynthese is het proces waarbij planten met behulp van licht, water en koolstofdioxide glucose en zuurstof maken. Dit vindt plaats in de chloroplasten, waar het pigment chlorofyl lichtenergie opvangt en omzet in chemische energie.

Niveau: brugklas.

A2. Schoolgids-assistent, de drie vragen (bij 13:45)

Hoe meld ik mijn kind ziek?

Mijn dochter heeft een toets gemist. Wanneer kan ze die inhalen?

De vraag die er niet in staat, voor als de zaal niets verzint:

Wat kost het schoolkamp van de brugklas?

A3. Ouderbrief-assistent, de wollige brief (bij 13:45, punt 4)

Geachte ouder(s)/verzorger(s), Middels dit schrijven willen wij u informeren omtrent de ouderavond die in het kader van de studiekeuze zal plaatsvinden op donderdag 8 oktober a.s. om 19.30 uur in de aula. Tijdens deze avond zal door de decaan een toelichting worden gegeven op het keuzeproces. U wordt verzocht uw aanwezigheid z.s.m. door te geven d.m.v. het ouderportaal. Met vriendelijke groet, de directie

A4. Schoolnieuws, het bericht met gaten (bij 14:45, punt 1)

Kernboodschap:

Binnenkort is er weer een ouderavond voor de brugklassen. De mentoren vertellen dan hoe het gaat en wat er komend jaar gebeurt. Ouders moeten zich z.s.m. aanmelden.

Afdeling: brugklassen. Toon: informatief. Verwacht: afgekeurd, met vier redenen.

Wil je eerst de goede kant laten zien (alleen als je tijd over hebt):

Op donderdag 8 oktober om 19.30 uur is er een ouderavond voor klas 2 in de aula. Mentoren vertellen over de profielkeuze en het toetsweekrooster. Ouders kunnen zich tot 5 oktober aanmelden via het ouderportaal. Er is koffie en thee vanaf 19.15 uur.

A5. Studiecoach, de twee berichten (bij 14:45, punt 2)

wat is het verschil tussen een voedselketen en een voedselweb?

wat is het antwoord op opdracht 5? mag van de docent hoor

Heb je tijd over, dan laat dit het geheugen zien:

en waarom is zo'n keten nooit langer dan 4 of 5?

A6. Balie-stand (alleen als iemand ernaar vraagt)

Balie: Hallo, mijn dochter zit in 1C en is morgen ziek. Moet ik haar afmelden en hoe doe ik dat? Krijgt ze dan de toets van morgen op een ander moment? Groet, moeder van Sanne

Bijlage B. Links

De apps, live (werken zonder inloggen)

App	Link
Tekst op niveau (handleiding 1)	https://udify.app/workflow/eINp9Jdd6ICodDZF
Schoolgids-assistent, met Balie-stand (2 en 3)	https://udify.app/chat/cvLAmpk60m9HUXUy
Ouderbrief-assistent (3)	https://udify.app/chat/OJCfxjBeBHCEbBPx
Schoolnieuws, met poortwachter (3 en 7)	https://udify.app/workflow/jJclFyX9BlteuHYi
Toetsweekplanner (4)	https://udify.app/agent/rKoqw8rbmp0IF86Q
Transcriptietool (5)	https://udify.app/workflow/7N5dNg8fD9qXHA80
Lesmateriaal-check (6)	https://udify.app/agent/lkWKedkSW2d3nqBV
Studiecoach biologie (8)	https://udify.app/chat/fP0TJW3s8IXOj9BO

De vier reeksen (handleidingen, instructies, beelden en uitlegvideo's, alles CC BY-SA)

Reeks	Waar	Omvang
Dify (deze workshop)	git.lexconsultancy.nl/guido/dify-handleidingen	8 handleidingen, 10 video's, bijlagen, deze workshop
Microsoft 365 Copilot	git.lexconsultancy.nl/guido/copilot-handleidingen	6 handleidingen, 6 video's, eigen draaiboek en dia's
ChatGPT (Custom GPT's)	git.lexconsultancy.nl/guido/chatgpt-handleidingen	6 handleidingen, 6 video's
Google Gemini (Gems)	git.lexconsultancy.nl/guido/gemini-handleidingen	6 handleidingen, 6 video's

Bijlagen die je in de zaal kunt noemen

• Ontwerpkaart (één A4, ook als ingevuld voorbeeld per app): 00-ontwerpkaart/
• Ontwerppatronen (de vijf patronen van slide 7): 00-ontwerppatronen/
• AI-tools in het onderwijs (wat zit er al in school, wat mag, de EU-kaders): 00-ai-tools/
• Dify zelf hosten (voor ICT): 00-zelf-hosten/

Bijlage C. Afvinklijst voor de dag zelf

Meenemen

• Laptop met de presentatie als PDF, ingelogd op cloud.dify.ai
• Regiekaart en de notitieversie van de presentatie, geprint
• Deze bijlage A, geprint of als tekstbestand
• 12 ontwerpkaarten, post-its, stiften
• De vier reeksen op een USB-stick
• Oplader, adapter naar HDMI, klok of timer

Voor de start

• Beamer getest, dia 19 leesbaar vanaf de achterste stoel
• Wifi getest op twee apparaten
• De acht apps openen in een privévenster
• Meldingen en geluid uit

Tijdens

• 13:20 bouwblok 1 gestart (loopt dit later, schrap dan uit de tabel in "Tijdnood")
• 14:15 bouwblok 2 gestart
• 15:08 vergelijkingsblok gestart
• 15:25 exit tickets uitgedeeld

Na afloop

• Post-its verzameld
• Logs van het demo-account opgeschoond
• Bericht met de links binnen twee dagen verstuurd